Dominique Meeùs
retour à la page principale Élections 2009 Verkiezingen
Dernière modification le  

KandidatenCandidats 2009 

Pour les élections fédérales, on verra ci-dessous qu’on ne peut être candidat à la fois à la Chambre et au Sénat. Dans toutes les élections, on ne peut pas être candidat sur plus d’une liste ni dans plus d’un collège ou d’une circonscription (il n’y a pas d'obligation à résider dans la circonscription), mais on peut être à la fois effectif et suppléant.

Par contre, je ne trouve aucune exclusion entre différentes élections. On peut être candidat en même temps dans trois élections qui auraient lieu le même jour :

  • à la Chambre ou au Sénat (pas les deux) ;
  • au Parlement bruxellois ou flamand ou wallon ;
  • au Parlement européen.

Il y aurait même une quatrième possibilité, la candidature au Parlement de la communauté germanophone, ou la candidature comme membre bruxellois du Parlement flamand, pour ceux qui sont dans les conditions.

Cependant, il existe des incompatibilités dans l’exercice du mandat. Il est donc incorrect (même si ce n’est pas interdit) de mettre un même candidat en position éligible dans plusieurs élections.

Er is maar één beperking, namelijk: men mag geen kandidaat zijn én voor de Kamer én voor de Senaat. Men mag nooit kandidaat zijn voor meer dan een lijst of in meer dan een kieskring voor dezelfde verkiezing (maar wél titularis én opvolger in dezelfde lijst).

Iedereen kan dus kandidaat zijn voor drie verschillende verkiezingen, als deze op dezelfde dag plaatsvinden.

  • Kamer of Senaat (niet beide);
  • Vlaams, Waals of Brussels Parlement;
  • Europees Parlement.

Er is zelf een vierde mogelijkheid, kandidaat voor het Parlement van de Duitse gemeenschap, of als Brusselse lid van het Vlaams Parlement, in voorkomend geval.

Federale verkiezingenÉlections fédérales 2009 ? 

VoorwaardenConditions Fed 

Pour être candidat, il faut, le jour de l’élection : Om kandidaat te zijn, moet men op de dag van de verkiezing:
  1. Être Belge.
  2. Jouir des droits civils et politiques.
  3. Être âgé de 21 ans.
  4. Être domicilié en Belgique.
  1. Belg zijn.
  2. Het genot hebben van de burgerlijke en politieke rechten.
  3. 21 jaar oud zijn.
  4. Zijn woonplaats hebben in België.
Constitution, art. 64☝ et 69☝. Grondwet, art. 64☝ en 69☝.
Une page explicative☝ de la Direction des élections du SPF Intérieur confirme (in fine) qu’il s’agit bien du jour de l’élection. Cependant par sécurité on ne mettra en pratique sur une liste que des candidats qui satisfont déjà aux conditions 1 et 4 au moment de constituer la liste. Il est plus facile d’apporter la preuve de ces conditions si le candidat est sur la liste des électeurs arrêtée le jour J – 80 dans sa commune. Een uitlegpagina☝ van de Directie Verkiezingen van de FOD Binnenlandse Zaken bevestigd (in fine) dat het wel op de dag van de verkiezingen is. Toch zal men geen risico nemen en in de praktijk alleen kandidaten op een lijst opnemen die aan de voorwaarden 1 en 4 voldoen bij het opstellen van de lijst. En het is gemakkelijker deze voorwaarden te bewijzen aan de hand van de kiezerslijst op dag D – 80 vastgelegd in de gemeente.

On peut être à la fois candidat et candidat suppléant.

On ne peut pas se présenter sur plus d’une liste.
On ne peut pas se présenter dans plus d’une circonscription ou d’un collège.
On ne peut pas se présenter à la fois à la Chambre et au Sénat.

Men mag tegelijk kandidaat en kandidaat-opvolger zijn.

Een kandidaat mag niet voorkomen op meer dan één lijst.
Een kandidaat mag niet voorkomen in meer dan één kieskring of college.
Men mag niet tegelijk kandidaat zijn voor de Kamer en voor de Senaat.
Code électoral, art. 118☝. Kieswetboek, art. 118☝.

Aantal kandidatenNombre de candidats Fed 

Volgens een PDF-document van de Directie Verkiezingen van de FOD Binnenlandse Zaken voor 2007 (dat ik nu in 2008 niet meer terug kan vinden maar dat il wél onder ogen had toen ik volgende tabel schreef in 2007). Le nombre de sièges dépend de la population de la circonscription. Ce nombre peut donc être revu périodiquement. Il faut attendre la publication par le SFP Intérieur des nombres applicables en 2009.

Sénat / Senaat

 Effectifs
Titularissen		 Suppléants
Opvolgers
Collège électoral francophone 15 9
Nederlandstalige kiescollege 25 14

Chambre / Kamer

 Effectifs
Titularissen		 Suppléants
Opvolgers
Kieskring Antwerpen 24 13
Circonscription du Brabant wallon 5 6
Circonscription de Bruxelles-Hal-Vilvorde
Kieskring Brussel-Halle-Vilvoorde		 22 12
Circonscription du Hainaut 19 11
Kieskring Leuven 7 6
Circonscription de Liège 15 9
Kieskring Limburg 12 7
Circonscription du Luxembourg 4 6
Circonscription de Namur 6 6
Kieskring Oost-Vlaanderen 20 11
Kieskring West-Vlaanderen 16 9

Gewestelijke verkiezingenÉlections régionales 2009 

VoorwaardenConditions Reg 

Pour être candidat, il faut Om kandidaat te zijn, moet men
  1. Être Belge le jour de l’élection
  2. Jouir des droits civils et politiques le jour de l’élection
  3. Être âgé de 18 ans accomplis le jour de l’élection
  4. Habiter et être inscrit au registre de la population d’une commune de la région six mois avant l’élection
  5. Ne pas se trouver le jour de l’élection dans l’un des cas d’exclusion ou de suspension
  1. Belg zijn op de dag van de verkiezing
  2. Het genot hebben van de burgerlijke en politieke rechten op de dag van de verkiezing
  3. 18 jaar oud zijn op de dag van de verkiezing
  4. Wonen en ingeschreven zijn in een gemeente van het Gewest, zes maanden voor de verkiezing
  5. Zich niet bevinden in een van de gevallen van uitsluiting of schorsing op de dag van de verkiezing
Loi spéciale du 8 août 1980, art. 24bis☝, § 1er, 1er alinéa, 1o à 5o. Bijzondere wet van 8 augustus 1980, art. 24bis☝, § 1, 1ste lid, 1o à 5o.
Le candidat au Parlement bruxellois qui s’est déjà présenté dans le passé ne peut pas changer de groupe linguistique. La première fois, ce groupe linguistique est déterminé par sa carte d’identité. De kandidaat voor het Brussels Parlement blijft tot dezelfde taalgroep behoren bij elke volgende verkiezing. De taalgroep wordt bepaald door de taal van de identiteitskaart of, wanneer zij in de twee talen is opgemaakt, door de taal van de specifieke vermeldingen op de identiteitskaart.
De kandidaten als Brusselse leden van het Vlaams Parlement moeten hun woonplaats op het grondgebied van het Brusselse Hoofdstedelijke Gewest hebben.
Loi spéciale du 12 janvier 1989, art. 17☝, § 1er et § 5. Bijzondere wet van 12 januari 1989, art. 17☝, § 1 en § 5.
Voor de zes Brusselse leden, Bijzonder decreet van 7 juli 2006 over de Vlaamse instellingen (2006-07-07/86), art. 4.

Aantal kandidatenNombre de candidats Reg 

Parlement wallon
(75 membres)

 Effectifs Suppléants
Circonscription de Nivelles 8 8
Circonscription de Mons 6 6
Circonscription de Soignies 4 4
Circonscription de Tournai-Ath-Mouscron 7 7
Circonscription de Charleroi 9 9
Circonscription de Thuin 3 4
Circonscription d’Arlon-Bastogne-Marche-en-Famenne 3 4
Circonscription de Neufchâteau-Virton 2 4
Circonscription de Liège 13 13
Circonscription de Huy-Waremme 4 4
Circonscription de Verviers 6 6
Circonscription de Namur 6 6
Circonscription de Dinant-Philippeville 4 4

Site électoral du SPF Intérieur, p. 1277☝.

D'après l'art. 26, § 4 de la loi spéciale du 8 août 1980, le recensement décennal détermine la population de chaque circonscription. Dans les trois mois, le gouvernement wallon arrête le nombre de sièges pour chaque circonscription. Nombre de suppléants : nombre de sièges, avec maximum de 16 et minimum de 4.

Conseil de la communauté germanophone(25 membres)

 Effectifs Suppléants
  25 0

Vlaams Parlement
(124 leden)

 Titularissen Opvolgers
Kieskring Antwerpen 33 16
Kieskring Limburg 16 16
Kieskring Oost-Vlaanderen 27 16
Kieskring West-Vlaanderen 22 16
Kieskring Vlaams Brabant 20 16
Brussels Gewest 6 6

Verkiezingswebsite van FOD Binnenlandse Zaken, p. 1277☝.

Volgens art. 26, § 4 van de bijzondere wet van 8 augustus 1980, stelt de tienjarlijkse volkstelling het bevolkingscijfer van elke kieskring vast. Binnen de drie maanden bepaalt de Vlaamse regering het aantal zetels per kieskring. Men vindt de provinciale kieskringen in bijlage van het bijzonder decreet van 7 juli 2006☝ over de Vlaamse instellingen (2006-07-07/86). Aantal opvolgers: aantal zetels, maar niet meer dan 16 en niet minder dan 4.

Parlement de Bruxelles-Capitale
Parlement van Brussel-Hoofdstad
(89 membres/leden)

 Effectifs
Titularissen		 Suppléants
Opvolgers
Groupe linguistique français 72 16
Taalgroup Nederlands 17 16

Europese verkiezingenÉlections européennes 2009 

VoorwaardenConditions Eur 

Pour être candidat, il faut Om kandidaat te zijn, moet men
  1. Être inscrit en Belgique comme électeur pour l’élection du Parlement européen.
  2. Être âgé de 21 ans.
  3. Ne pas être candidat à l’élection du Parlement européen dans un autre État membre.
  4. Ne pas se trouver le jour de l’élection dans l’un des cas d’exclusion ou de suspension
  5. Déclarer être francophone pour le collège français, néerlandophone pour le collège néerlandais, germanophone pour le collège germanophone
  1. In België ingeschreven zijn als kiezer voor de verkiezing van het Europees Parlement.
  2. 21 jaar oud zijn.
  3. Niet kandidaat zijn voor de verkiezing van het Europees Parlement in een andere lidstaat van de Unie.
  4. Zich niet bevinden in een van de gevallen van uitsluiting of schorsing op de dag van de verkiezing
  5. Verklaren dat men Franstalig is voor het Franse kiescollege, Nederlandstalig voor het Nederlandse kiescollege, Duitstalig voor het Duitstalige kiescollege
Loi du 23 mars 1989☝, art. 41, § 1er, 1er alinéa, 1°, art. 21, § 2, alinéa 6. Wet van 23 maart 1989☝, art. 41, § 1, 1ste lid, 1°, art. 21, § 2, 6de lid.
La condition 1 inclut des ressortissants d’autres États membres de l’Union. Pour être candidats, ceux-ci peuvent doivent fournir des certificats provenant de leur pays d’origine. Il faut s’y prendre longtemps à l’avance. Onder voorwaarde 1 vallen ook onderdanen van andere lidstaten van de Unie. Om kandidaat te zijn, die zouden moeten attesten overhandigen van hun land van oorsprong. Dit is niet voor de laatste minuut!

Aantal kandidatenNombre de candidats Eur 

  Effectifs
Titularissen		 Suppléants
Opvolgers
Collège électoral
francophone		 8 6 (exactement)
Site électoral du SPF Intérieur, p. 1200☝. Suppléants : loi du 23-3-1989, art. 22 et Code électoral art. 117☝.
Nederlandstalige
kiescollege		 13 8 (afgeronde helft van aantal effectieven + 1, maar niet minder dan 6)
Verkiezingswebsite van FOD Binnenlandse Zaken, p. 1200☝. Opvolgers: wet van 23-3-1989, art. 22 en Kieswetboek art. 117☝.
Collège électoral
germanophone		 1 6 (exactement)

Retour en haut de la page